Öğrenci Affı 2026 düzenlemesi; üniversiteyle ilişiği kesilen veya bir yükseköğretim programına kayıt hakkı kazandığı hâlde kayıt yaptırmayan kişilere, belirlenen süre içinde başvurmaları koşuluyla 2026-2027 eğitim öğretim yılında yeniden öğrenime başlama imkânı tanımaktadır. Düzenleme 31 Temmuz 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edilmiştir. Ancak başvuru süresinin başlayabilmesi için kanunun Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi gerekmektedir.
Öğrenci Affı 2026 Yürürlüğe Girdi mi?
Öğrenci affına ilişkin hükümleri içeren Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, 31 Temmuz 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek kanunlaşmıştır. Düzenleme, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na eklenecek Geçici Madde 85 içerisinde yer almaktadır.
Bununla birlikte TBMM’de kabul edilmek ile yürürlüğe girmek aynı hukuki aşama değildir. Anayasa’nın 89. maddesi uyarınca kanunun Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması gerekir. Kanunda farklı bir yürürlük tarihi öngörülmediği takdirde hükümler Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Bu nedenle 31 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla:
- Öğrenci affı düzenlemesi TBMM’de kabul edilmiştir.
- Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanması beklenmektedir.
- Dört aylık başvuru süresi henüz başlamamıştır.
- Kesin son başvuru tarihi henüz hesaplanamaz.
Başvuru süresinin başlangıcında esas alınacak tarih, kanunun yürürlüğe girdiği tarih olacaktır. Haber veya sosyal medya paylaşımlarında açıklanan tahmini tarihlere dayanılarak işlem yapılmamalıdır.
Öğrenci Affı Nedir?
Kamuoyunda “öğrenci affı” olarak adlandırılan düzenleme, hukuki anlamda bir ceza affı değildir. Geçmişte verilen bütün disiplin kararlarını ortadan kaldırmaz, ilişik kesme işlemini kendiliğinden hükümsüz hâle getirmez ve kişiyi doğrudan mezuniyet hakkına kavuşturmaz.
Düzenlemenin temel işlevi; belirlenen şartları taşıyan kişilere, ilişiklerinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandıkları yükseköğretim kurumuna başvurarak yeniden öğrenci statüsü elde etme imkânı sağlamaktır.
Dolayısıyla öğrenci affı;
- geçmişte başarısız olunan dersleri başarılı saymaz,
- kazanılmamış akademik hakları kendiliğinden oluşturmaz,
- mezuniyet koşullarını ortadan kaldırmaz,
- önceki borç ve mali yükümlülükleri otomatik olarak silmez,
- bursun veya indirimli öğrenim hakkının devam edeceğini garanti etmez.
Öğrencinin hangi sınıftan başlayacağı, hangi derslerden muaf tutulacağı ve kalan azami öğrenim süresi; kanun, YÖK uygulama esasları ve üniversitenin intibak kararları birlikte değerlendirilerek belirlenecektir.
2026 Öğrenci Affı Kimleri Kapsıyor?
TBMM’de kabul edilen düzenlemeye göre öğrenci affı, yükseköğretimin farklı kademelerini kapsayacak şekilde hazırlanmıştır. Kapsama girmesi öngörülen programlar şunlardır:
- Hazırlık sınıfları
- İntibak programları
- Ön lisans programları
- Lisans tamamlama programları
- Lisans programları
- Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları
- Doktora ve diğer lisansüstü programlar
Kendi isteğiyle kaydını sildirenler de kural olarak kapsam içerisinde değerlendirilmektedir. Öğrencinin üniversiteyle ilişiğinin yalnızca azami sürenin dolması veya akademik başarısızlık nedeniyle kesilmiş olması aranmamaktadır. Kanunda açıkça kapsam dışında bırakılan durumlar saklı kalmak üzere, farklı ilişik kesme nedenleri gündeme gelebilir.
Üniversiteyi Kazandığı Hâlde Kayıt Yaptırmayanlar
Bir yükseköğretim programına yerleşerek kayıt hakkı kazandığı hâlde süresi içinde kayıt yaptırmayan kişiler de düzenlemenin kapsamına alınmıştır. Bu kişilerin, kayıt hakkı kazandıkları yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerekecektir.
Bununla birlikte yerleştirme sonucunun, kayıt hakkının ve ilgili dönemde aranan koşulların belgelendirilebilmesi önem taşır. ÖSYM veya üniversite kayıtlarında doğrulanamayan durumlarda ek belge talep edilmesi mümkündür.
Önceki Öğrenci Affından Yararlananlar Tekrar Başvurabilir mi?
Kanun teklifinin ilk hâlinde, daha önce öğrenci affından yararlanmamış olma şartı bulunmaktaydı. Ancak TBMM Genel Kurul tutanaklarında, bu şartın komisyon görüşmeleri sırasında metinden çıkarıldığı açıkça ifade edilmiştir. Genel Kurulda 15. madde, komisyon metni üzerinden kabul edilmiştir.
Bu değişiklik doğrultusunda, geçmişte öğrenci affından yararlanmış olmak tek başına 2026 düzenlemesinden yararlanmayı engellememelidir. Bununla birlikte farklı öğrenim düzeyleri, önceki kayıt durumu ve ilişik kesme sebebi ayrı ayrı incelenmelidir.
TBMM’nin haber metni ile Genel Kurul tutanağı arasında bu konuda ifade farklılığı bulunduğundan, hukuken belirleyici olacak metin Resmî Gazete’de yayımlanacak nihai kanun metnidir. Bu nedenle önceki aftan yararlanan kişilerin başvurularında nihai düzenleme mutlaka kontrol edilmelidir.
Öğrenci Affından Yararlanamayacak Kişiler
Öğrenci affı bütün ilişik kesme sebeplerini kapsayan sınırsız bir dönüş hakkı getirmemektedir. Kabul edilen düzenlemede bazı suçlar, sahte belge kullanımı ve belirli kurumlar yönünden açık istisnalar bulunmaktadır.
Belirli Suçlardan Mahkûm Olanlar
Aşağıdaki suçlardan mahkûm olanların öğrenci affından yararlanamayacağı öngörülmektedir:
- Terör suçları
- Kasten öldürme suçları
- İşkence
- Eziyet
- Cinsel saldırı
- Çocukların cinsel istismarı
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 71. maddesinde düzenlenen suçlar
Bu istisnanın uygulanmasında yalnızca soruşturma bulunması ile mahkûmiyet kararı verilmiş olması birbirinden ayrılmalıdır. Kararın kesinleşme durumu, suçun niteliği ve ilişik kesme gerekçesi somut dosya üzerinden değerlendirilmelidir.
Sahte Belge Nedeniyle Kaydı İptal Edilenler
Kayıt sırasında sahte belge veren veya sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilen kişiler de kapsam dışında bırakılmaktadır. Burada belgenin niteliği, sahteliğin nasıl tespit edildiği ve kayıt iptali işleminin kesinleşip kesinleşmediği önem taşıyabilir.
Terör Örgütleriyle İrtibat veya İltisak Gerekçesiyle İlişiği Kesilenler
Terör örgütlerine veya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum ya da gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı gerekçesiyle ilişiği kesilenler de düzenleme dışında tutulmaktadır.
Bu kavramlara dayanılarak verilen eski ilişik kesme kararlarında, kesinleşmiş bir mahkûmiyet bulunup bulunmadığı ve idari işlemin hukuki dayanağı ayrıca incelenebilir. Ancak öğrenci affı kapsamına ilişkin değerlendirme ile eski ilişik kesme işleminin hukuka uygunluğu aynı hukuki mesele değildir.
Özel Kanunlara Tabi Eğitim Kurumları
Aşağıdaki kurumlarda öğrenim görürken ilişiği kesilenler için öğrenci affı hükümlerinin uygulanmayacağı öngörülmektedir:
- Polis Akademisi ve bağlı eğitim kurumları
- Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ve bağlı kurumları
- Millî Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları
- Astsubay meslek yüksekokulları ve enstitüler
- İlgili kamu kurumları nam ve hesabına başka üniversitelerde öğrenim görenler
Bu kurumlara ilişkin statüler genel yükseköğretim mevzuatından farklı hükümlere tabi olduğundan, sıradan bir üniversite kaydıyla aynı şekilde değerlendirilmemelidir.
Öğrenci Affı Başvurusu Ne Zaman ve Nereye Yapılacak?
Başvuruların, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde yapılması öngörülmektedir. Dört aylık süre, kanun henüz Resmî Gazete’de yayımlanmadığı için başlamamıştır.
Başvuru yapılacak yer:
- İlişiği kesilen öğrenciler bakımından ilişiğin kesildiği yükseköğretim kurumu,
- Kayıt hakkı kazandığı hâlde kayıt yaptırmayanlar bakımından kayıt hakkının kazanıldığı yükseköğretim kurumudur.
Başvurunun fakülteye, enstitüye, öğrenci işleri daire başkanlığına veya üniversitenin oluşturacağı elektronik sisteme yapılması üniversitenin ilan edeceği yönteme göre değişebilir.
Başvuruda Dikkat Edilmesi Gereken Belgeler
Kesin belge listesi YÖK ve üniversite duyurularından sonra ortaya çıkacaktır. Başvuru hazırlığında şu kayıtların temin edilmesi yararlı olabilir:
- Kimlik belgesi
- Öğrenci numarası ve eski kayıt bilgileri
- İlişik kesme kararının tarihi ve gerekçesi
- Transkript
- Yerleştirme veya kayıt hakkını gösteren belge
- Daha önceki af başvurularına ilişkin kararlar
- Üniversite tarafından hazırlanacak başvuru formu veya dilekçe
- Varsa ilişik kesme işlemine ilişkin yargı kararları
Üniversitenin yalnızca internet sitesine açıklama koyması beklenmemeli; başvuru süresi yakından takip edilmelidir. Başvurunun teslim edildiğini gösteren evrak kayıt numarası, elektronik başvuru belgesi veya onaylı nüsha mutlaka saklanmalıdır.
Başvuru Yapmak Kayıt İşleminin Tamamlandığı Anlamına Gelir mi?
Öğrenci affına başvurmak ile kesin kayıt yaptırmak farklı işlemlerdir. Başvurunun ardından üniversite tarafından:
- Kişinin kanuni kapsamda olup olmadığı incelenir.
- İlişik kesme veya kayıt hakkı bilgileri doğrulanır.
- Kapsam dışı bir durum bulunup bulunmadığı değerlendirilir.
- Başvurunun kabul veya reddine karar verilir.
- Kabul edilen kişi hakkında kayıt ve intibak işlemleri yürütülür.
- Öğrenim ücreti, katkı payı ve ders kaydı işlemleri tamamlanır.
Başvurusu kabul edilen kişinin üniversitenin ilan ettiği kesin kayıt süresini veya mali yükümlülük tarihini kaçırması yeni hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle yalnızca ilk başvurunun yapılması yeterli görülmemelidir.
İntibak İşlemleri Nasıl Yapılacak?
İntibak, öğrencinin önceki öğrenimi ile güncel müfredatının karşılaştırılarak hangi sınıf veya yarıyıldan devam edeceğinin belirlenmesidir.
Öğrencinin geçmişte başarılı olduğu her dersin otomatik olarak kabul edilmesi zorunlu değildir. Dersin içeriği, kredisi, başarı notu, güncel programla eşdeğerliği ve aradan geçen süre dikkate alınabilir. Programın adı, müfredatı veya eğitim dili değişmişse ek ders alınması gerekebilir.
İntibak değerlendirmesinde özellikle şu konular önem taşır:
- Daha önce başarılan derslerin eşdeğerliği
- Kaldırılan veya içeriği değişen dersler
- Zorunlu staj ve uygulamalı eğitimler
- Hazırlık veya yabancı dil yeterliği
- Tez ve yeterlik aşamaları
- Güncel mezuniyet koşulları
- Kalan azami öğrenim süresi
İntibak kararı, öğrencinin tahmin ettiği sınıftan daha alt bir sınıfa yerleştirilmesi sonucunu doğurabilir. Böyle bir kararın akademik ve hukuki dayanakları incelenmeden yalnızca sözlü bilgiyle hareket edilmemelidir.
Azami Süreyi Dolduran Öğrenciler İçin Ek Haklar
Kabul edilen kanunda öğrenci affından ayrı olarak, azami öğrenim süresini dolduran bazı öğrenciler için de düzenleme yapılmıştır.
Kayıtlı olduğu programdan mezun olabilmek için son sınıfta bulunan öğrencilere, intörnlük dönemi hariç olmak üzere başarısız oldukları veya alamadıkları teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav ya da ders tekrarı hakkı verilmesi öngörülmektedir.
Teorik ve uygulamalı derslerini tamamladığı hâlde uygulamalı eğitime veya intörnlüğe başlayamayan, bunları tamamlayamayan ya da başarısız olan kişilere de bu eğitimleri tamamlama imkânı tanınacaktır.
Buna karşılık azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencileri için aynı ek sınav hakkı öngörülmemiştir. Ancak kişinin öğrenci affı kapsamına girip girmediği ayrıca değerlendirilmelidir. Ek sınav düzenlemesi ile öğrenci affı birbirine karıştırılmamalıdır.
Yatay Geçiş Hakkı Otomatik mi?
Öğrenci affından yararlanarak eski üniversitesine kayıt yaptıran kişiler, belirli şartlarla aynı veya farklı bir diploma programına yatay geçiş talebinde bulunabilecektir.
Bunun için öğrencinin üniversiteye giriş yaptığı yıldaki ÖSYS veya YKS puanının, geçmek istediği programın aynı puan türündeki taban puanına eşit ya da yüksek olması aranacaktır. Bunun yanında kontenjan, programdaki öğrenci sayısı ve üniversitenin fiziki imkânları da dikkate alınacaktır.
Bu nedenle gerekli taban puanı taşımak yatay geçişin mutlaka kabul edileceği anlamına gelmez. Uygulama esasları üniversite senatoları tarafından belirlenecektir.
Düzenlemeden yararlanarak öğrenci statüsü kazananlar, eşdeğer program bulunması hâlinde Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi veya İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açık öğretim programlarına yatay geçiş başvurusunda da bulunabilecektir. Bu konuda YÖK tarafından çıkarılacak uygulama esaslarının beklenmesi gerekir.
TUS, DUS, YDUS ve Çift Anadal Kayıtlarının Durumu
Genel Kurul görüşmelerinde TUS, DUS ve YDUS’u kazandığı hâlde uzmanlık eğitimine başlamayanlar ile çift anadal programına kayıt yaptıramayanların açıkça kapsama alınması yönünde önerge verilmiş; ancak önerge kabul edilmemiştir.
Bu durum, söz konusu kişilerin kesin olarak kapsam dışında olduğu anlamına gelmeyebilir. Bununla birlikte kanunda açık hüküm bulunmaması nedeniyle kapsamın YÖK tarafından nasıl yorumlanacağı önem taşımaktadır. Tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık, çift anadal, kapatılan ikinci öğretim programları ve benzeri özel durumlarda doğrudan kayıt yapılabileceği varsayılmamalıdır. İlgili kurumdan yazılı görüş veya karar alınması daha güvenli olacaktır.
Askerlik Ertelemesi Nasıl Uygulanacak?
Öğrenci affından yararlanarak yeniden öğrenci statüsü kazananların askerlik erteleme işlemleri, 7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 20. maddesindeki koşullara göre yürütülecektir.
Yeniden üniversiteye kayıt yaptırılması, her durumda ve yaş sınırı gözetilmeksizin askerliği otomatik olarak ertelemez. Daha önce mezun olunan program, yaş, öğrenim seviyesi, yoklama durumu ve önceki erteleme işlemleri sonucu değiştirebilir.
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapmakta olanlar ise terhislerini izleyen iki ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurabileceklerdir. Bu özel süre yalnızca kanunun yürürlüğe girdiği tarihte fiilen askerlik yapan kişiler bakımından önem taşımaktadır.
Vakıf Üniversitelerinde Ücret ve Burslar Devam Eder mi?
Öğrenci affından yararlanmak, geçmişte sahip olunan burs veya indirim hakkının kendiliğinden devam edeceği anlamına gelmez. Vakıf üniversitelerinde kayıt yılı, burs koşulları, üniversite sözleşmeleri, YÖK uygulama esasları ve güncel öğrenim ücretleri birlikte değerlendirilmelidir.
Önceki öğrenci affı uygulamalarında kayıt yaptırmayan veya ilişiği kesilen bazı burslu öğrencilerin burslarının devam etmediği görülmüştür. Ancak 2026 düzenlemesi bakımından yeni YÖK esasları açıklanmadan aynı uygulamanın kesin olarak devam edeceği söylenemez.
Başvuru yapmadan önce üniversiteden şu konularda yazılı bilgi istenmesi yararlı olacaktır:
- Güncel öğrenim ücreti
- Burs veya indirim durumu
- Geçmiş dönem borçlarının etkisi
- İntibak sonrası kalan eğitim süresi
- Kesin kayıt için ödenmesi gereken tutar
- Kayıt iptali veya vazgeçme hâlindeki mali sonuçlar
Başvurunun Reddedilmesi Hâlinde Ne Yapılabilir?
Üniversitenin af başvurusunu reddetmesi idari işlem niteliğindedir. Ret kararında kapsam dışı suç, sahte belge, yanlış kurum, süresinde başvurmama, önceki statünün uygun görülmemesi veya kayıt hakkının doğrulanamaması gibi gerekçeler ileri sürülebilir.
Ret hâlinde öncelikle kararın yazılı ve gerekçeli biçimde tebliğ edilmesi istenmelidir. Gerekçe bilinmeden yapılacak itiraz, uyuşmazlığın doğru hukuki temelde yürütülmesini güçleştirebilir.
Somut olayın şartlarına göre:
- Üniversiteye yeniden değerlendirme başvurusu yapılabilir.
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi kapsamında idari başvuru yolu değerlendirilebilir.
- Yetkili idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.
- Eğitim döneminin kaçırılması riski varsa yürütmenin durdurulması talep edilebilir.
İdari davalarda genel dava açma süresi çoğunlukla yazılı bildirimi izleyen günden itibaren 60 gündür. Ancak idari başvuru, zımni ret, tebligat ve özel süreler bu hesabı etkileyebilir. Dört aylık af başvuru süresi ile idari dava açma süresi aynı değildir.
Süresi içinde yapılmayan başvurunun sonradan dava yoluyla telafisi her zaman mümkün olmayabilir. Bu nedenle başvuru ve dava sürelerinin ayrı ayrı hesaplanması gerekir.
Hak Kaybına Yol Açabilecek Başlıca Hatalar
Öğrenci affından yararlanmak isteyen kişilerin özellikle şu hatalardan kaçınması gerekir:
- Resmî Gazete yerine haberlerdeki tahmini tarihlere göre hareket etmek
- Başvuruyu yanlış üniversiteye veya yetkisiz birime yapmak
- Elektronik başvurunun tamamlandığını gösteren belgeyi saklamamak
- Dört aylık süreyi kesin kayıt süresiyle karıştırmak
- YÖK açıklamasını beklerken kanuni başvuru süresini kaçırmak
- Başvurunun kabul edilmesini ders kaydının tamamlanması sanmak
- İntibak kararına süresinde itiraz etmemek
- Önceki bursun veya askerlik ertelemesinin otomatik devam edeceğini düşünmek
- Yatay geçişin doğrudan kazanılmış bir hak olduğunu varsaymak
- Ret kararına karşı dava açma süresini kaçırmak
Başvuru mümkün olduğunca son güne bırakılmamalı ve bütün işlemler yazılı belgeye bağlanmalıdır.
Öğrenci Affı Başvurusunda Hukuki Durumun Bireysel İncelenmesi
Öğrenci Affı 2026 geniş bir kitleye üniversiteye dönüş imkânı tanımakla birlikte, herkes bakımından aynı hukuki sonucu doğurmaz. İlişik kesme nedeni, programın güncel durumu, geçmiş af başvuruları, intibak işlemi, askerlik, burs, öğrenim ücreti ve kapsam dışı hâller birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle başvurusu reddedilen, ilişik kesme gerekçesi tartışmalı olan, özel statülü bir eğitim kurumunda öğrenim gören veya kayıt ve intibak konusunda uyuşmazlık yaşayan kişilerin dosyası bireysel olarak incelenmelidir. Her dosyanın kendi şartlarına göre değerlendirilmesi gerektiği ve hukuki sonucun somut olayın özelliklerine göre değişebileceği unutulmamalıdır.
Başvuru süresinin veya idari dava süresinin kaçırılması telafisi güç hak kayıplarına neden olabilir. Bu nedenle tereddütlü durumlarda, işlem yapılmadan önce profesyonel hukuki destek alınması önem taşımaktadır.
